Bloggfęrslur mįnašarins, įgśst 2019

Samžykkt žrišja orkupakkans felur ķ sér opiš framtķšar-samžykki viš raforku-sęstreng (meš višauka)

En talsmenn stjórnarflokkanna keppast hver um annan žveran um aš af­neita žessari stašreynd, og ESB-hneigšir vinstri flokkar taka undir sama skręka söng hinna fįfróšu.

Staš­reynd­in liggur fyrir ķ orku­pakk­anum sjįlf­um, mark­mišs­lżsingu hans ķ inn­gangs­orš­un­um, sem og ķ įkvęšum žar um, aš ekki megi hindra raforku­flutning yfir landamęri. Vitaskuld er žar įtt viš raflķnur milli landa, og žegar um žau lönd er aš ręša, sem ašskilin eru meš hafi, žį eru žęr raflķnur (eins og nś žegar er aš finna hjį nįgranna­žjóšum okkar) ķ formi sęstrengs.

Žetta mį og žarf aš rökstyšja miklu żtar­legar, og žaš veršur lķka gert meš višauka viš žennan pistil.

PS.  Óvęnt er nś umręšu lokiš um mįliš, "fleiri eru ekki į męlendaskrį," var žingforseti (WŽŽ) aš tilkynna og bošaši atkvęšagreišslu um mįliš nk. mįnudag, um leiš og hann sleit žingfundi rétt ķ žessu, kl. 19.35.

V I Š A U K I

Skśli Magnśsson, hérašsdóm­ari viš Hérašs­dóm Rvķkur og fyrrv. skrif­stofu­stjóri EFTA-dóm­stóls­ins, hafn­ar rök­um um aš lagn­ing sę­strengs teng­ist žrišja orku­pakk­anum.

Bless­ašur lög­fręš­ing­ur­inn gengur žarna fram hjį žvķ, aš strax ķ upp­hafi 1. gr. reglu­gerš­ar EVRÓPU­ŽINGS­INS OG RĮŠSINS (EB) nr. 714/2009 segir svo [feitletranir JVJ]:

"Efni og gildissviš

Markmišiš meš žessari reglugerš er aš:

a) setja sanngjarnar reglur um raforkuvišskipti yfir landamęri

og auka žannig samkeppni į innri markašinum meš raforku

aš teknu tilliti til sérkenna landsbundinna markaša og

svęšismarkaša. Žetta felur ķ sér aš komiš verši į

fyrirkomulagi vegna jöfnunargreišslna fyrir raforkuflęši

yfir landamęri og aš settar verši samręmdar meginreglur

um gjöld vegna flutnings yfir landamęri og śthlutun

tiltękrar flutningsgetu samtengilķna milli landsbundinna

flutningskerfa, ..."  

----Viš sjįum vitaskuld fyrir okkur, aš hafa megi raforkuvišskipti yfir landamęri t.d. Belgķu og Frakklands. Žaš veršur ekki gert meš žvķ aš flytja risa-rafgeyma ķ löngum flutningalestum yfir landamęrin. Žaš žarf ekki aš nefna žaš, aš vitaskuld er žetta gert meš RAFLĶNUM. En ef Ķsland į aš verša undirsett žessari reglugerš, žį veršur rafmagn vitaskuld ekki flutt héšan meš öšru móti en meš žess hįttar raflķnum, sem eru ķ formi SĘSTRENGS. Lögfręšingur, sem žykist ekki skilja eša višurkenna žetta, er eins og blindur į sinn lagalega texta. 

----Og ekki er žetta ašeins (oršrétt) "markmišiš meš žessari reglugerš", heldur fylgja henni lķka įkvęši 19.gr. um aš "eftirlitsyfirvöld skulu vinna saman og meš framkvęmdastjórninni og stofnuninni til aš uppfylla markmiš žessarar reglugeršar, eftir žvķ sem viš į, ķ samręmi viš IX. kafla tilskipunar 2009/72/EB," og ķ 21. gr.: "Meš fyrirvara um 2. mgr. skulu ašildarrķkin setja reglur um višurlög viš brotum gegn įkvęšum žessarar reglugeršar og gera allar naušsynlegar rįšstafanir til aš tryggja aš žeim įkvęšum sé beitt...."

----Ennfremur ķ almennum įkvęšum ķ I. višauka viš reglugeršina: "Flutningskerfisstjórar skulu leitast viš aš samžykkja öll višskipti, ž.m.t. žau sem tengjast višskiptum yfir landamęri."

----Ennfremur ķ 4.gr. reglugeršarinnar: "Allir flutningskerfisstjórar skulu starfa saman į vettvangi Bandalagsins ķ Evrópuneti raforkuflutningskerfisstjóra til aš stušla aš tilkomu og starfsemi innri markašarins į sviši raforku og višskiptum yfir landamęri og til aš tryggja bestu stjórn, samhęfšan rekstur og trausta tęknilega žróun evrópska raforkuflutningsnetsins."

----Kżs Skśli Magnśsson aš vera blindur į žessar stašreyndir ķ žeim afleita žingsįlyktunarpakka, sem nś er reynt aš narra alžingismenn til aš samžykkja? AUGLJÓSLEGA eru žarna įkvęši sem męla fyrir um  raforkuvišskipti yfir landamęri, meš RAFLĶNUM, sem ķ tilfelli eylandsins Ķslands hlżtur aš vera ķ formi SĘSTRENGS eša SĘSTRENGJA. Allar fullyršingar um, aš žrišji orkupakkinn feli EKKI ķ sér sęstrengi, eru žvķ RAKIN LYGI, sem enginn lögfręšingur į aš leggja nafn sitt viš, hversu mikiš sem honum kann aš vera bošiš ķ vel smurša žókknun fyrir sérįlit sem gangi ķ žessa įtt!

Ķ reglugerš Evrópusambandsins nr. 702/2009 frį 13. jślķ 2009, um aš koma į fót Samstarfsstofnun eftirlitsašila į orkumarkaši, segir svo ķ 1. og 5. liš:

1) Ķ oršsendingu framkvęmdastjórnarinnar frį 10. janśar 2007 sem ber yfirskriftina „Stefna ķ orkumįlum fyrir Evrópu" er lögš įhersla į mikilvęgi tilkomu innri markašarins į sviši raforku og jaršgass. Žaš aš bęta regluramma į vettvangi Bandalagsins var auškennt sem lykilrįšstöfun til aš nį žvķ markmiši. [...]

5) Ašildarrķkin skulu vinna nįiš saman og fjarlęgja hindranir ķ vegi višskipta meš raforku og jaršgas yfir landamęri ķ žvķ skyni aš nį fram markmišum Bandalagsins į sviši orku. Mat į įhrifum tilfanga, sem mišlęg stofnun žarf, leiddi ķ ljós aš óhįš, mišlęg stofnun hafši til langs tķma litiš fjölmarga kosti umfram ašra valkosti. Stofna skal Samstarfsstofnun eftirlitsašila į orkumarkaši (stofnunin) til aš bęta gloppur ķ löggjöfinni į vettvangi Bandalagsins og stušla aš skilvirkri starfsemi innri markaša fyrir raforku og jaršgas. Stofnunin skal einnig gera landsbundnum eftirlitsyfirvöldum kleift aš auka samvinnu sķna į vettvangi Bandalagsins og taka gagnkvęman žįtt ķ Bandalagstengdri starfsemi.

Hér ber allt aš sama brunni og ljóst, aš meš orkupakkanum er veriš aš gera öllum ašilum hans skylt fylgja eftir žvķ ašal-markmiši aš fjarlęgja hindranir ķ vegi višskipta meš raforku yfir landamęri ķ žvķ skyni aš nį fram markmišum Bandalagsins į sviši orku.

Ķ tilfelli Ķslands merkir žetta ekki ķ sjįlfu sér skyldu rķkisvaldsins aš kosta og leggja héšan sęstreng, heldur einfaldlega, aš engum leyfist aš hindra višskipti meš raforku um slķkan sęstreng. Ķslenzka rķkiš mundi eiga ašild aš žessum reglugeršum bįšum, ef žrišji orkupakkinn veršur samžykktur nk. mįnudag 2. september, og stjórnvöld geta žį ekki undanžegiš sjįlf sig frį žeirri skyldu, skv. ofangreindu, aš sjį til žess, aš engar hindranir verši settar ķ veg fyrir lagningu og starfrękslu slķks sęstrengs eša sęstrengja.

Žeir stjórnmįlamenn eru naumast lęsir, sem sjį žetta ekki.

Jón Valur Jensson.


mbl.is „Ekki koma meš enn eitt bulliš“
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

Willum Žór Žórsson į forsetastóli Alžingis lét Bjarna Ben. žaš eftir aš tala 7 mķn. fram yfir löglegan ręšutķma um orkupakkann

Žetta geršist nś į 5. tķmanum e.h. 28. įgśst. Leyfilegur ręšutķmi var ašeins 10 mķn.


Viš eigum aš nżta okkur sem bezt frįbęra samninga EFTA-rķkjanna viš önnur lönd, ķ staš žess aš einblķna į tregt og stašnaš Evrópusamband

Nś hafa nįšst einstakir frķ­verzl­un­ar­samn­ing­ar EFTA-rķkj­anna ­viš s.k. Mercosur-rķki ķ S-Amerķku: Argentķnu, Brasilķu, Śrśgśay og Paragśay. Žetta skapar ómetan­leg viš­skipta­tęki­fęri fyrir sjįvar­śtveg okkar og fleiri atvinnuvegi.

Samninganefndir EFTA og Mercosur ķ Buenos Aires ķ gęr.
Samn­inga­nefnd­ir EFTA og Mercos­ur ķ Bu­enos Aires sl. föstudag, 23. įg. 2019, žann merkisdag!
 
Įrlegur innflutningur til Ķslands frį žessum fjórum löndum nemur 24 milljöršum króna, en śtflutningur héšan til žeirra ašeins einum og hįlfum milljarši (sextįn sinnum minna)! "Ķ inn­flutn­ingi til Ķs­lands veg­ur įloxķš langžyngst en žaš er žegar toll­frjįlst" (Mbl.is). En nś fengum viš tękifęriš til aš stórefla śtflutning til žessara landa.
 
Nżi samningurinn felur ķ sér, aš "nęr all­ar sjįv­ar­af­uršir sem Ķsland flyt­ur śt munu njóta fulls toll­frels­is, sum­ar frį gildis­töku samn­ings­ins, en ašrar aš lokn­um mislöng­um ašlög­un­ar­tķma." (Mbl.is, leturbr. hér)
 
Žetta er einstakt tękifęri fyrir okkar śtflutnings­greinar, og EFTA-rķkin (Sviss, Noregur, Ķsland og Liechtenstein) hafa nįš hér betri samningum en Ķsland fekk meš EES-samningnum. Žį (1993) var okkur lofaš tollfrelsi ķ ESB į sjįvarafuršir, en žaš hefur enn ekki veriš stašiš viš žaš! Hins vegar hafa Kanadamenn, sem ekki eiga ašild aš EES-samn­ingnum, nįš betri frķverzlunar­kjörum viš ESB en viš!
 
 
Jón Valur Jensson.

mbl.is Frķverslunarsamningur viš ašildarrķki Mercosur
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

Hver er trśveršugleiki Bjarna Benediktssonar?

Eftir Ragnhildi Kolka.

Į mešan Bjarni Benediktsson gerir ekki grein fyrir įstęšu žess aš hann kśventi ķ afstöšu til framsals ķ orkumįlum til Evrópu­sambandsins verša allar yfirlżsingar hans metnar sem "ótrślega ótrśveršugur mįlflutningur."*

* Svo aš gripiš sé til orša hans į Valhallarfundi um mįlflutning annarra.

Höfundur er félagi ķ Samtökum um rannsóknir į Evrópusambandinu og tengslum žess viš Ķsland.


mbl.is Orkupakkinn takmarkaš framsal
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

Logi Mįr Einarsson kvartar yfir heimsókn Pence, varaforseta Bandarķkjanna, en unir vel viš heimsókn Angelu Merkel

Ekki leyfir "Kjarninn" fólki aš komast betur aš kjarna mįls meš žvķ aš opna į umręšur um "frétt" sķna af viš­horfum Loga. Hann mun įfram stefna ķ fįr­įn­legum til­raunum aš męla meš innlimum lands okkar ķ Evrópu­sambandiš og aš leggja įžjįn allra orku­pakk­anna į žjóš­ina, žrįtt fyrir aug­ljósa stöšn­un sem rķkir ķ ESB, meš 0,2% hagvöxt (10,5 sinnum minni en ķ Banda­rķkjunum, en viš meš 6,9% hagvöxt į hverju einasta įri aš mešaltali 2009-2017) og mikiš atvinnuleysi ķ ESB-rķkjum (ungmenna allt upp ķ 40%).

 

Myndanišurstaša fyrir Merkel Pence
Mike Pence hitti Angelu Merkel aš mįli. Mynd: The Times of Israel
 

Logi ętti aš huga aš žvķ, eins og Angela Merkel, aš vķkja śr sessi ķ staš žess aš ženja sig ķ utanrķkis­mįlum. En mišaš viš fordóma hans er ekki undarlegt aš hann įtti sig engan veginn į mikilvęgi heimsóknar Pence varaforseta (žeirri sem undirritašur fęrši hér ķ tal; en žar tala ég ķ eigin nafni, ekki žeirra samtaka sem reka žessa vefsķšu, Fullveldisvaktina).

JVJ.


mbl.is Pence til Ķslands 3. september
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

Lesiš žessar merkilega afhjśpandi upplżsingar af Facebók Orkunnar okkar

Žaš hlżtur aš vera erfitt aš taka hlutlausa afstöšu gagnvart orku­pakk­anum žegar hagsmuna­öflin greiša reikninginn fyrir forseta­framboš manns.

Śtdrįttur śr endur­skošušu upp­gjöri Gušna Th. Jóhannes­sonar vegna žįtttöku ķ kjöri til forseta Ķslands įriš 2016, sbr. lög nr. 162/2006.

Arctic Green Energy Geothermal ehf......................... 400.000 (Haukur Haršarson og Illugi Gunnarsson)

Askja hf................................................................ 100.000 (Ólafur Ólafsson)

Becromal Ķsland ehf................................................. 50.000 (Eyžór Arnalds, oddviti XD)

Blįa Lóniš ehf........................................................ 200.000 (Gušlaugur Žór Žóršarsson og Helgi Magnśsson)

Borgun hf............................................................... 200.000 (Bjarni Benediksson, Benedikt Einarsson, Einar Sveinsson)

HS Orka hf.............................................................. 200.000 (lķfeyrissjóširnir og śtrįsargengiš)

KOM ehf, kynning og markašur.................................. 400.000 (Frišjón R Frišjónsson)

Samskip hf.............................................................. 400.000 (Ólafur Ólafsson, sį eini sanni)

Ursus ehf................................................................ 400.000 (félag Heišars Gušjónssonar forstjóra Sżn, Stöšvar 2, Visis.is og Bylgjunnar og tengdasonur Björns Bjarnasonar, sęstrengs- og vindmyllumašur)

Vogabakki ehf........................................................ 400.000 (Ólafur Ólafsson, sį eini sanni)

Wow air ehf........................................................... 400.000 (Skśli Mogensen)

Einar Sveinsson...................................................... 300.000 (föšurbróšir Bjarna Ben)

Helgi Magnśsson.................................................... 400.000 (eigandi Fréttablašsins, einn af stofnendum Višreisnar)

 
RIKISENDURSKODUN.IS
 
 

Bretar meš Brexit og Boris Johnson fram yfir žingiš

Brezka žingiš nżtur nś mun minna trausts al­menn­ings en for­sętis­rįš­herr­ann Boris Johnson.

Meiri­hluti Breta er hlynnt­ur žvķ aš Bret­land gangi śr Evr­ópu­sam­band­inu (Brex­it) 31. októ­ber sama hvaš žaš žżšir. Jafn­vel žó žaš fęli ķ sér aš breska žingiš verši leyst upp til žess aš koma ķ veg fyr­ir aš žaš geti komiš ķ veg fyr­ir śt­göngu įn samn­ings.

Žetta kem­ur fram ķ nišur­stöšum nżrr­ar skošana­könn­un­ar sem fyr­ir­tękiš Com­Res gerši fyr­ir breska dag­blašiš Daily Tele­graph, en Bor­is John­son, for­sęt­is­rįšherra Bret­lands, hef­ur sagt aš til greina gęti komiš aš senda žingiš heim til žess aš greiša fyr­ir śt­göng­unni. (Mbl.is)

Myndanišurstaša fyrir Boris Johnson

 

Og hér sjįiš žiš aš stušningurinn viš Brexit hefur aukizt, ekki minnkaš:

Spurt var um af­stöšu fólks til žess hvort John­son žyrfti aš koma Bretlandi śr Evr­ópu­sam­band­inu sama hvaš žaš kostaši, žar į mešal ef žaš žżddi aš leysa upp žingiš ef žess geršist žörf, til žess aš hindra žing­menn ķ aš stöšva śt­göng­una. Drjśg­ur helm­ing­ur, eša 54%, sögšust sam­mįla žessu en 46% lżstu sig hins veg­ar ósam­mįla. (Mbl.is)

Og ekki er traustiš į žinginu beysiš hjį brezkum almenningi, eftir allar tilraunir Theresu May og fimbulfambiš og hringlandahįttinn meš śrsagnarmįliš undir hennar leišsögn:

Einnig var spurt um af­stöšu fólks til žess hvort žingiš vęri ķ meiri takti viš bresk­an al­menn­ing en John­son og sögšust 62% vera žvķ ósam­mįla en 38% sam­mįla. Žį sögšust 88% telja žingiš vera śr takti viš al­menn­ing og 89% sögšust telja flesta žing­menn hunsa vilja al­menn­ings varšandi śt­göng­una til žess aš ganga eig­in er­inda. (Sama heimild.)

 

Jón Valur Jensson.


mbl.is Vilja Brexit sama hvaš žaš kostar
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

Fullveldiš skiptir mįli

Hér er žessi rómaša grein eftir Arnar Žór Jónsson hérašsdómara:


 

Inn­leišing hins svo­nefnda žrišja orkupakka ESB (O3) hef­ur reynst rķk­is­stjórn­ar­flokk­un­um žyngri ķ skauti en śt­lit var fyr­ir žegar til­laga til žings­įlykt­un­ar um mįliš var lögš fram į Alžingi voriš 2019. Ķ ljósi frétta og vax­andi žunga ķ al­mennri umręšu um mįliš tel ég ekki of­męlt aš įgrein­ing­ur um inn­leišingu O3 sé aš um­breyt­ast ķ djśp­stęša póli­tķska krķsu, sem skek­ur ekki ašeins rķk­is­stjórn­ar­flokk­ana į grunn­in­um held­ur einnig flokka ķ stjórn­ar­and­stöšu.

Ķ žvķ sem hér fer į eft­ir vil ég freista žess aš bregša nįn­ara ljósi į žann póli­tķska land­skjįlfta sem O3 hef­ur valdiš. Ķ stuttu mįli tel ég aš skżr­ing­in sé sś aš O3 sé mynd­birt­ing mun stęrra und­ir­liggj­andi vanda­mįls. Vand­inn, eins og ég sé hann, er stjórn­skipu­leg­ur. Ég tel m.ö.o. aš ręt­ur įgrein­ings­ins um inn­leišingu O3 liggi djśpt ķ rétt­ar­vit­und al­menn­ings og stöšu Ķslands gagn­vart ESB į grunni EES-sam­starfs­ins. 

Menn skilja bet­ur regl­ur sem žeir semja sjįlf­ir

Žaš er ekk­ert feimn­is­mįl aš segja eins og er, aš ķ EES-sam­starf­inu hafa Ķslend­ing­ar veriš mót­tak­end­ur reglna en ekki tekiš žįtt ķ mót­un žeirra. Žaš er held­ur ekk­ert ljótt aš segja žaš hreint śt, aš slķk staša er engu lżšręšis­rķki sęm­andi til lengd­ar. Slķk staša er held­ur ekki ķ neinu sam­ręmi viš žann laga­lega grunn sem lagšur var aš stofn­un Alžing­is įriš 930 og mótaš hef­ur laga­hefš Ķslend­inga alla tķš, žrįtt fyr­ir löng tķma­bil nišur­lęg­ing­ar, und­irok­un­ar og kśg­un­ar.

Alžingi – og ķs­lenska žjóšveldiš – var reist į vilja manna til aš eiga sam­fé­lag hver viš ann­an į grund­velli laga sem žeir įttu sam­an; laga sem mótuš voru ķ sam­bśš žeirra śt frį eig­in reynslu, um­hverfi og ašstęšum. Um ženn­an stór­merka višburš, sem ķ raun mį kall­ast heims­sögu­leg­ur, hef­ur Sig­uršur Lķn­dal ķt­ar­lega fjallaš. Sjįlf­ur stend ég ķ ęvi­langri žakk­ar­skuld viš hann sem kenn­ara minn fyr­ir aš hafa vakiš hjį mér įhuga į žess­ari perlu sög­unn­ar, žegar menn meš ólķk­an bak­grunn, ķ nżju landi, įkvįšu aš hafa lög hver viš ann­an en ekki ólög.

Sam­męli en ekki fyr­ir­skip­an­ir

Į žess­um tķma voru lög­in óskrįš; arf­ur sem menn höfšu flutt meš sér og ķ sam­ein­ingu ašlagaš ķs­lensk­um ašstęšum. Lög­in birtu višleitni til aš setja nišur deil­ur sem óhjį­kvęmi­lega rķsa ķ sam­skipt­um manna į öll­um tķm­um. Nįn­ar byggšust žessi lög į venj­um, sišaregl­um, hįtt­ern­is- og um­gengn­is­regl­um, trś­ar­regl­um, hefšum o.fl. Lög ķ žess­um skiln­ingi voru bęši und­ir­staša og lķm ķ sam­fé­lagi manna. Ķ stuttu mįli var litiš į lög sem sam­męli en ekki sem fyr­ir­skip­an­ir yf­ir­valda. M.ö.o. hvarflaši ekki aš nokkr­um manni aš hann vęri ein­fęr um aš setja lög eša breyta lög­um. 

Meš til­komu mišstżršs laga­setn­ing­ar­valds, fjęr fólk­inu sem viš lög­in į aš bśa, opnušust įšur óžekkt tęki­fęri fyr­ir valdagķruga menn. Sam­hliša žvķ krist­allašist naušsyn žess aš dóm­stól­ar veittu lög­gjaf­an­um ašhald, m.a. til aš hindra hvers kyns mis­notk­un og mis­beit­ingu valds. Hlut­verk dóm­stóla er aš gęta rétt­ar manna gagn­vart lög­un­um; skera śr um rétt žeirra og skyld­ur aš lög­um.

Ķ žessu sam­hengi blas­ir lķka viš aš žaš er al­gjör öf­ug­snśn­ing­ur į hlut­verki lög­gjafa og dóm­stóla ef hinum sķšar­nefndu er ętlaš aš taka į sig nżtt hlut­verk og fara aš marka sam­fé­lags­lega stefnu. Dómur­um er ętlaš žaš stjórn­skipu­lega hlut­verk aš finna og beita lög­um žess sam­fé­lags sem žeir žjóna til aš verja rétt žeirra sem brotiš hef­ur veriš gegn. Žetta er mik­il­vęg­asta skylda dóm­ara, en ekki aš vera vilja­laust hand­bendi rķkj­andi vald­hafa eša žeirra sem telja sig vera full­trśa sišferšilegs meiri­hluta į hverj­um tķma.

Alžingi, lög og til­gang­ur sam­tals

Mik­il­vęgi sķšast­nefnds atrišis er ekki lķt­il­fjör­legt ķ lżšręšis­legu og stjórn­skipu­legu sam­hengi. Vilji menn bjóša sig fram til starfa į lög­gjaf­aržingi žį ber žeim aš axla įbyrgš į žvķ aš semja laga­texta. Slķkt hef­ur óhjį­kvęmi­lega ķ för meš sér aš viškom­andi orši hugs­an­ir sķn­ar og setji žęr fram meš kjarnyrt­um og skżr­um hętti. Til­laga hans get­ur svo ķ fram­hald­inu oršiš grunn­ur skošana­skipta, breyt­ing­ar­til­lagna og aš lok­um at­kvęšagreišslu žar sem tek­in er afstaša til žess hvort text­inn eigi aš öšlast laga­gildi. Ķ žessu birt­ist mik­il­vęgi lżšręšis­legr­ar rök­ręšu og lżšręšiš žjón­ar aušvitaš mik­il­vęgu hlut­verki žegar kem­ur aš žvķ aš kjósa hand­hafa lög­gjaf­ar­valds. Žannig veršur til virkt sam­spil og ašhald: Lög­in móta sam­fé­lagiš og sam­fé­lagiš lög­in. Žrįšur­inn žarna į milli er órofa. Kjósi menn aš höggva į ženn­an žrįš milli sķn og lag­anna, milli laga og sam­fé­lags, milli sam­fé­lags og rķk­is­valds, er vį fyr­ir dyr­um. Žį skap­ast for­send­ur fyr­ir žvķ aš til verši al­rķki sem viršir ekk­ert af žessu; žar sem smįrķki verša ašeins óvirk­ir įhorf­end­ur.

Skila­boš al­rķk­is­ins eru žau aš menn eigi frem­ur aš hlżša en aš andęfa, žvķ aš ķ al­rķk­inu kem­ur valdiš ofan frį og nišur en ekki öf­ugt. Žegar svo er komiš hef­ur gjör­bylt­ing įtt sér staš frį žvķ sem įšur var lżst. Ķ staš žess aš regl­ur séu sett­ar af fjöl­skyld­um, ķ nį­bżli manna og mót­ist inn­an eins og sama sam­fé­lags­ins, koma lög­in frį yf­ir­valdi sem vill žröngva sér inn ķ hvers­dags­lķf okk­ar, jafn­vel hugs­an­ir okk­ar. Nś­tķma­tękni gef­ur slķku mišstżršu valdi nįn­ast tak­marka­lausa mögu­leika į slķkri įleitni. Jafn­vel ein­veld­is­kon­ung­ar fyrri alda blikna ķ sam­an­b­urši. Ķ staš um­hyggju ķ nęrsam­fé­lagi bżr al­rķkiš til stofn­an­ir sem sżna okk­ur gervium­hyggju en krefja okk­ur um al­gjöra holl­ustu. 

Hvaš ger­ist?

Žegar rķk­is­vald sżn­ir til­b­urši ķ žį įtt aš umbreyt­ast ķ al­rķki eru marg­ar įstęšur fyr­ir žvķ aš višvör­un­ar­bjöll­ur hringi. Yfiržjóšlegt laga­setn­ing­ar-, fram­kvęmda- og dómsvald rżf­ur žaš sam­hengi sem hér hef­ur veriš lżst milli laga og sam­fé­lags, rżr­ir laga­lega arf­leifš, lķt­ur fram hjį hags­mun­um žeirra sem standa nęst vett­vangi og van­v­iršir ķ stuttu mįli sam­hengi lżšręšis­hug­sjón­ar­inn­ar viš rétt­ar­rķkiš. Slķkt er aug­ljós­lega į skjön viš stjórn­skip­an Ķslands.

Af­leišing­arn­ar blasa viš ķ mįl­um eins og O3: Žing­menn hyggj­ast taka aš sér aš inn­leiša ķ ķs­lensk­an rétt regl­ur sem er­lend­ir skriff­inn­ar hafa samiš śt frį er­lend­um ašstęšum og er­lend­um hags­mun­um; lög­fręšing­ar taka aš sér hlut­verk ein­hvers kon­ar spį­manna og freista žess meš krist­als­kśl­um aš segja fyr­ir um hvernig ķs­lensk­um hags­mun­um muni reiša af viš fram­kvęmd hinna er­lendu reglna; lög­gjaf­aržing tek­ur hinar er­lendu regl­ur ekki til efn­is­legr­ar umręšu og end­ur­skošunar en lęt­ur sér nęgja aš leika hlut­verk lög­gjaf­ans.

Viš slķk­ar ašstęšur breyt­ist Alžingi Ķslend­inga ķ kaffi­stofu žar sem fjallaš er um hiš smįa en ekki hiš stóra og vķštęka; smį­mįl eru gerš aš stór­mįl­um, en stór­mįl töluš nišur og dul­bś­in sem smį­mįl. Hreyfi menn and­męl­um er žvķ svaraš meš aš įkv­aršanir um inn­leišingu hafi „žegar veriš tekn­ar“ meš žeim hętti aš viš „veršum aš ganga frį žeim form­lega“ til aš žęr öšlist gildi mešal žeirra žjóša sem ķ hlut eiga „ef viš vilj­um įfram vera ašilar aš EES“.

Į móti spyr stór hluti ķs­lenskr­ar žjóšar hvaš sé lżšręšis­legt viš žaš ferli sem hér um ręšir. Fyr­ir mitt leyti sé ég ekk­ert lżšręšis­legt viš žaš aš mašur ķ teinótt­um jakka­föt­um rétti upp hönd til samžykkt­ar į lokušum fundi sam­eig­in­legu EES-nefnd­ar­inn­ar og mįliš eigi žar meš aš heita „lżšręšis­lega śt­kljįš“. Žetta er ķ mķn­um huga af­skręm­ing į lżšręšis­leg­um rétti full­valda žjóšar og mętti meš réttu kall­ast lżšręšis­blekk­ing.

Sam­an­tekt

Ķslend­ing­ar eru ekki ķ neinu raf­orku­sam­fé­lagi meš žjóšum sem bśa hand­an viš hafiš. Viš höf­um žvķ ekki haft nein įhrif į eša aškomu aš regl­um sem žar hafa veriš samd­ar um raf­orku og flutn­inga raf­orku milli rķkja. Ķ ljósi alls framan­ritašs er vand­séš, svo ekki sé meira sagt, hvers vegna viš eig­um aš inn­leiša žess­ar regl­ur ķ ķs­lensk­an rétt og veikja auk žess um leiš stöšu okk­ar ķ hugs­an­leg­um samn­ings­brota­mįl­um sem höfšuš verša ķ kjöl­fariš. 

Žótt margt megi vafa­laust finna lżšveld­inu Ķslandi til forįttu vil ég meš vķs­an til fram­an­greindra atriša mót­męla žvķ sjón­ar­miši aš žaš vęri ķs­lensk­um al­menn­ingi mjög til fram­drįtt­ar aš ęšsta dómsvald og įkvöršun­ar­vald ķ inn­an­rķk­is­mįl­um Ķslands sé, ķ trįssi viš stjórn­ar­skrį lżšveld­is­ins Ķslands nr. 33/1944, geymt ķ er­lend­um borg­um. Kröf­ur um slķk­an vald­flutn­ing hljóma held­ur ekki vel śr munni žeirra sem vilja stilla sér upp sem sér­stök­um mįlsvör­um lżšręšis, lżšfrels­is og mann­rétt­inda, ž.m.t. sjįlfs­įkvöršun­ar­rétt­ar ein­stak­linga og žjóšar. Ég rita žess­ar lķn­ur til aš and­męla žvķ aš Ķslandi sé best borgiš sem ein­hvers kon­ar léni ESB eša MDE sem léns­herr­ar, ólżšręšis­lega vald­ir, siši til og skipi fyr­ir eft­ir hent­ug­leik­um įn žess aš Ķslend­ing­ar sjįlf­ir fįi žar rönd viš reist. Slķkt veršur ekki rétt­lętt meš vķs­an til žess aš Ķslend­ing­ar hafi kosiš aš „deila full­veldi sķnu“ meš öšrum žjóšum.

Žessi grein Arnars Žórs Jónssonar dómara birtist upphaflega ķ Morgunblašinu 27. jślķ.


mbl.is Atkvęšagreišslan rįšgefandi
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

Andstaša viš innlimun ķ ESB er ekki andśš į Evrópu sem slķkri

Gamall ESB-sinni, Gunnar Hólmsteinn Įrsęls­son, segir "maka­laust Evr­ópu­hat­ur ķ gangi į Ķs­landi um žess­ar mund­ir." En žaš er ekki "Evrópu­hatur" aš menn hafni inn­limun Ķslands ķ Evrópu­sam­band gömlu nżlendu­veld­anna,* sem fengi allt ęšsta og rįšandi lög­gjaf­ar­vald yfir Ķslandi, sem og allt ęšsta dómsvald (ESB-dómstóllinn ķ Lśxemborg) -- ennfremur stjórn­vald aš auki, s.s. yfir fiskimišum okkar.

Undirritušum žykir vęnt um gömlu Evrópu, žaš kemur žessu ESB-apparati ekkert viš, og žar aš auki er hlutfall ESB af stęrš Evrópu ekki nema 43% (eftir inntöku Króatķu) --- og fer mjög minnk­andi meš brott­hvarfi Bretlands śr ESB ķ haust !

 

Jón Valur Jensson.


Formašur Samfylkingar er reišubśinn aš gefa ESB megniš af landhelginni og allt okkar ęšsta löggjafarvald

Ķ vištali og pistli bošar hann sķna ESB-trś, en felur ofan­greind­ar staš­reynd­ir, gyllir samt orku­pakk­ann og evr­una* og "samvinnuna" sem felst ķ aš vera fylgi­tungl Brussel-valds­ins, žar sem viš fengj­um 0,06% įhrifa­vald ķ ESB-žinginu, en um 0,07% eftir śtgöngu Breta -- sem hann minnist ekki į, žvķ aš sķzt mį nefna snöru ķ hengds manns hśsi! -- vita­skuld kom Brexit ekki til af neinni al­mennri įnęgju Breta meš tilskipana- og reglu­gerša­bįkn vald­frekra ESB-rįša­manna og emb­ęttis­manna­hers ķ Brussel.

Og žrįtt fyrir augljósa višleitni Loga til ofurjįkvęšni, žegar hann lķtur til Evrópu, žį gleymir hann aš nefna žį glešifregn aš utan, aš nś mun Stóra-Bretland endur­heimta sķn fiskimiš aš fullu!

Fiskiskip frį Evrópu­sambands­rķkjum (Spįni, Portśgal, Frakklandi, Belgķu, Žżzkalandi, Danmörku, Eystra­salts­rķkjum, jafnvel Ķtalķu) fengju hins vegar aš hefja veišar allt upp aš 12 mķlna landhelgi okkar, en ķ samręmi viš reglur hér um svęša­lokanir, möskva­stęrš og veišikvóta (žeir myndu rjśka upp ķ verši, en verša ESB-śtgeršum ašgengi­legir, m.a. gegnum uppkaup śtgerša). Ęšsta įkvöršunar­vald um nefndar reglur (jafnvel allt nišur ķ möskva­stęrš) flyttist hins vegar frį ķslenzkum stjórn­völdum til ESB-stjórnvalda.

Menn verša aš įtta sig į žvķ, aš sameiginlega sjįvar­śtvegs­stefnan ķ ESB felur ķ sér jafnan ašgang allra ESB-borgara aš fiski­miš­un­um.** Žaš er ekki hęgt aš samrżma žaš meš neinu móti varan­legum yfirrįšum og einka-nytjarétti hinna einstöku žjóša aš eigin fiskimišum. Verjendur Evrópu­sambands­ins hafa hins vegar vķsaš til "reglunnar um hlutfalls­legan stöšugleika fiskveiša" hvers ESB-rķkis, byggšan į fiskisóknar- og afla­reynslu. En "reglan" sś er einungis tķma­bundiš fyrirkomulag, breyti­legt og afleggj­an­legt ķ sjįlfu sér, og rįšherrarįš ESB hefur allt vald ķ žeim löggjaf­ar­efnum; viš hefšum 0,07% atkvęša­vęgi viš slķka įkvöršun!

Er žaš ešlilegt aš formašur ķslenzks stjórnmįlaflokks gerist undirlęgja erlends valds og boši sem sitt fagnašar­erindi innlimun okkar ķ valdfrekt stórveldi sem er į leišinni meš aš koma sér upp stórum her? Er ķmynduš hagnaš­arvon honum meira virši en sjįlfstęši Ķslands?

* Um trś Loga į "ašgang­ aš öfl­ugri og stöšugri mynt" ķ formi evrunnar segir ķ Staksteinum Mbl. ķ dag:

"Ef til dęm­is Grikk­ir lęsu žetta teldu žeir vita­skuld aš žarna fęri formašur­inn meš gam­an­mįl. Svo er ekki. Logi trś­ir žessu."

Logi ķmyndar sér, aš upptaka evrunnar feli sjįlfkrafa ķ sér lęgstu vexti og afnįm verštryggingar. Svo er ekki, eins og sżnt hefur veriš fram į. Vandkvęšin viš aš vera meš gjaldmišil sem hentar ekki sveiflukenndum žjóšartekjum sleppir hann alveg aš nefna.

** Dęmi śr upplżsingatexta sem finna mį gegnum žennan tengil (miklu meira žar):

  • "Jafn ašgangur aš hafsvęšum og aušlindum hafsins er meg­in­regla ķ fiskveiši­stefnu Evrópu­sambandsins. Megin­reglan um jafnan ašgang (equal access) hefur gilt frį įrinu 1970 žegar fyrsta reglugerš ESB um sjįvar­śtvegsmįl var samžykkt."
  • "Viš ašild Ķslands aš ESB yršu fjįrfestingar annarra ESB borgara og fyrirtękja ķ ķslenskum sjįvarśtvegi heimilar. Ekki mętti mismuna erlendum ašilum ķ óhag, enda ęttu allir aš sitja viš sama borš."
  • "Rétturinn til aš bśa, starfa og fjįrfesta hvar sem er ķ Evrópusambandinu er grundvöllur samstarfs ašildarrķkjanna og žvķ gefst lķtiš svigrśm til aš banna einstaklingum og fyrirtękjum aš fjįrfesta ķ sjįvarśtvegsfyrirtękjum annarra ašildarrķkja."

Jón Valur Jensson. 


Nęsta sķša »

Innskrįning

Ath. Vinsamlegast kveikiš į Javascript til aš hefja innskrįningu.

Hafšu samband